Zelf ben ik in Marokko geboren, daar heb ik vijf jaar basisonderwijs genoten en daardoor kan ik Arabisch spreken, schrijven en lezen. Dit is een voordeel voor de Marokkaanse clienten die een dietist zoeken met dezelfde achtergrond. Voor de ander iets kunnen betekenen vind ik erg belangrijk in mijn werk. Ieder client is anders en ieder gesprek is ook anders. Maar goed ook, want iedereen is uniek. Eind januari van dit jaar ben ik verhuisd van Amsterdam naar Eindhoven. In Amsterdam heb ik veel clienten mogen begeleiden van Marokkaanse afkomst. In Eindhoven begeleid ik steeds meer Marokkaanse diabeten bij de thuiszorg. Er is verschil te merken in eetgewoonten tussen de Marokkanen in de diverse steden. Maar de beleving van de ziekte diabetes is over het algemeen hetzelfde. Ik heb die beleving van zeer dichtbij meegemaakt. Mijn vader heeft namelijk ook diabetes. Hoewel hij al meer dan 20 jaar diabeet is, blijft het moeilijk om bepaalde veranderingen in de voedingspatroon te accepteren. Het feit dat zijn dochter dietist is, maakt het er niet makkelijk op om iets te veranderen.

 

In de praktijk zie ik vaak dat mensen moeite hebben met het accepteren van de ziekte en bij bezoek of feestelijk gelegenheden vindt men het lastig om bepaalde voedingsmiddelen te weigeren. Hoewel het minder steeds voorkomt, merk ik persoonlijk dat er nog enkele mensen zijn, die niet open over hun diabetes praten. Ook het gebruik van medicatie wordt niet altijd trouw genomen. De meesten merken weinig van de klachten van diabetes en dat maakt het soms moeilijk om te accepteren dat er iets in het lichaam aan de hand is. Het gaat bij diabetes juist om het voorkomen of verminderen van de complicaties op de langere termijn zoals oog, -zenuw, of enierschade of hart/bloedvatenschade.'

 

Iedere verandering in het leven kost tijd. Daarbij is motivatie heeft belangrijk. Bij de ene gaat het sneller en/of makkelijk dan bij de andere. Ik vraag altijd naar de motivatie van iemand om zijn voeding te veranderen. Als er een zwakke motivatie achterschuilt, dan heeft het meestal weinig kans van slagen. Ik vind het belangrijk dat iemand achter zijn motivatie staat, tot het einddoel bereikt is. Aan het begin van een verandering, ben je het meest gemotiveerd en daarna is het kunst om het vol te houden. Tijdens de gesprekken vat ik veel samen wat er wordt besproken, daarnaast zorg ik voor een aantal keren herhalen van het advies. Want bij de Marokkaanse clienten zie ik dat herhalen van informatie werkt, maar ook een goede samenvatting. Ook het gebruik van (visuele) voorbeelden om informatie te verduidelijken werkt goed. Belangrijk is het luisteren naar de persoon en interesse te tonen voor zijn verhaal. Ik heb voorkeur voor een gesprek zonder agendapunten, want dan bepaalt de cli?nt zijn agendapunten (hoe het gesprek loopt).

 

Marokkaanse cli?nten vinden het een meerwaarde dat ze bij mij komen, want ik kan beter de cultuur begrepen en weet meer over de voedingspatroon. Daarnaast kunnen ze het in eigen taal bespreken, dat vinden ze fijn. Wanneer iemand begrip krijgt voor zijn situatie en zijn verhaal makkelijk kwijt kan, dan wordt het makkelijk om zijn eetgedrag te veranderen.

 

Wat betreft het dieet bij diabetes, bestaat er geen diabetesdieet, want met gezonde voeding en regelmaat in de voeding kan een diabeet normale glucosewaarden bereiken. Natuurlijk samen met voldoende beweging, stoppen met roken en de medicatievoorschriften van de arts volgen. Regelmaat is heel belangrijk voor een diabeet. Ik merk vaak dat bij sommige Marokkanen drie hoofdmaaltijden per dag plaats hebben gemaakt voor twee hoofdmaaltijden.

Jammer! Want drie hoofdmaaltijden, met andere woorden ontbijt, lunch en warme maaltijd, zijn zeer belangrijk om zo min mogelijk schommelingen in de bloedsuikers te hebben.  

 

Mee eens of eens, maar de Marokkaanse keuken is rijk aan verschillende gerechten en voedingsmiddelen. Een tajine eten zonder brood is voor een gemiddeld Marokkaan ondenkbaar, toch? Maar wist je dat aardappelen geen groente zijn, maar een zetmeelcomponent en samen met brood zorgt dat ervoor dat de bloedsuiker omhoog schiet? Denk ook aan bessara of linzensoep, etcetera waar ook brood aan te pas komt. Het is niet dat brood verboden is, maar juist de combinatie van bepaalde producten kan voor een diabeet gevolgen hebben voor de glucosewaarden. We hebben juist brood nodig om voldoende koolhydraten, vitamine B, ijzer, vezels en jodium binnen te krijgen. In sneden uitgedrukt heeft een volwassene 6 tot 7 sneden brood nodig, de voorkeur gaat uit naar volkoren graanproducten. In grammen komt dit neer op ongeveer 210 tot 245 g brood per dag. Let dus op de hoeveelheid van zetmeelrijke producten.

 

Tijdens een gesprek zei een client ik hou van eten en mijn gewicht liegt er niet om. ik kan alles voor je veranderen, maar minder brood eten, dat zal moeilijk gaan. Brood is mijn leven

 

Daarnaast is alle fruit gezond, ook eendiabeet kan alle soorten fruit eten. Aandachtspunt hierbij is de hoeveelheid fruit. Ook een diabeet heeft dagelijks 2 stuks fruit nodig.